De boekenkast van Hilda Abbing (1963)

Hilda Abbing (1963) is de drijvende kracht achter LaVita Publishing, de enige Nederlandse uitgeverij die gespecialiseerd is in lesbische boeken. Als uitgever beoordeelt ze manuscripten, overlegt ze met auteurs, de eindredacteur, corrector en vormgever, zorgt ze ervoor dat de boeken bij boekhandels in de schappen komen, regelt ze de PR en verstuurt ze boeken naar klanten van de LaVita webshop. Kortom: ze zorgt ervoor dat de opmaak, de voorkant, de flaptekst, de première en de distributie van een boek piekfijn in orde zijn. Dit is een duidelijk een vrouw die van boeken houdt, en laten wij nu net houden van vrouwen die van boeken houden. Lesbischlezen.nl bevroeg, bewonderde en fotografeerde haar boekenkast, en vroeg haar ondertussen natuurlijk ook naar haar uitgeverij.

Tekst en beeld: Sanne Bloem

De Kast
Hilda heeft witte boekenkasten met glazen deuren ("Zo blijft het stofvrij, lekker makkelijk."). In haar drie (!) kasten met pakweg driehonderd lesbische boeken staan gelezen en ongelezen boeken door elkaar. "De meeste boeken zijn van mij, maar er staan ook een paar boeken van mijn vriendin in. Ik heb het alfabetisch geordend. Ik had ze ooit op kleur staan, maar toen was ik altijd al mijn boeken kwijt. Dan was ik maanden op zoek naar een boek omdat ik vergeten was wat voor kleur de kaft had, dat was echt niet handig."

Boeken zoeken
"Toen ik 14 of 15 was, zocht ik in de bibliotheek altijd naar lesbische boeken. Ging het over de 'intense vriendschap' van twee vriendinnen, dan kon het wel eens lesbisch zijn, dus dan nam ik het mee. Is het je wel eens opgevallen dat er op de achterkant van een boek vaak niet staat dat een boek lesbisch is?
Ik vond dat toen heel frustrerend. Ik zet dat nu dus ook áltijd achterop een boek, om lezers daarover duidelijkheid te geven. In die tijd las ik De eskimo en de roos van Carla Walschap, een mooi boek omdat het eens een keer niet slecht afloopt met de lesbische hoofdpersonen.

Voor mijn werk ga ik tegenwoordig regelmatig even langs bij boekhandels die lesbische boeken verkopen, dus is het niet meer zo moeilijk om lesbische boeken te vinden. Ik kom bijvoorbeeld vaak in De Feeks (Nijmegen), Vrolijk (Amsterdam) en Savannah Bay (Utrecht), ben ik in Antwerpen, dan loop ik even binnen bij 't Verschil. Het is echt belangrijk om in zulke boekenwinkels boeken te kopen. Als we dat niet doen, bestaan die winkels straks niet meer en dan moet je maar hopen dat grote ketens ineens holebi-boeken op de plank gaan zetten."

Blijven lezen
"Ik probeer bij te blijven, maar de laatste twee jaar heb ik heel weinig gelezen. Ik heb nog zo'n twintig boeken liggen die ik wil lezen. Elke keer als ik daaraan wil beginnen, kijk ik naar de stapel manuscripten die beoordeeld moeten worden, dus dat doe ik dan braaf. Dat is dan werk, maar in dit vak is het wat dat betreft moeilijk om werk en privé te scheiden.
Een aantal van de boeken die ik nog moet lezen, is lesbisch en dat is bijzonder want voorheen las ik alle lesbische boeken die er maar te krijgen waren meteen. Ik hou van detectives, maar lesbische detectives zijn er niet veel, zeker niet in het Nederlands. Ina Bouman schreef misdaadromans met een lesbische vrouw in de hoofdrol, maar het laatste boek in die reeks verscheen in 1997. Andere auteurs van spannende boeken zijn Laurie R. King, Marlies van de Voort, Katherine V. Forrest, Ingrid Black, Mary Wings en Anne Holt. In de jaren ’80 kwamen er veel van dat soort boeken uit maar de laatste tijd werd dat veel minder, daarom heeft LaVita Publishing laatst de actiethriller Dubbel doelwit van het schrijversduo Kim Baldwin en Xenia Alexiou uitgebracht."

Indrukwekkende boeken
"Jane Rule schreef Memorie, een enorm tragisch verhaal over twee vrouwen die een relatie hebben, van wie een van de twee dement wordt. Het is echt fantastisch geschreven, heel geloofwaardig en aangrijpend. Vingervlug van Sarah Waters vond ik ook erg indrukwekkend. Het is zo goed in elkaar gezet, aan het einde van het boek was ik helemaal verbijsterd. Die moet je echt lezen, het is een van de beste lesbische boeken."

Herlezen
"Herlezen doe ik niet echt. Soms lees ik een boek twee keer, maar daar blijft het bij. De schaamte voorbij van Anja Meulenbelt heb ik een keer of drie gelezen. Het geeft een prachtig tijdsbeeld van de jaren '80, van het feminisme dat toen een bloeitijd beleefde, van vrouwenkampen in Denemarken. Een wereld waar ik zelf niet in zat, maar ik was blij te lezen dat dat soort dingen wel bestonden. Ik heb het boek vaker gelezen omdat het zo'n mooie wereld schetste terwijl ik thuis zat, in Assen, nog steeds op zoek naar boeken met een lesbische verhaallijn."

Lesbische boeken uitgeven
"Zoals ik al vertelde zocht ik me vroeger een ongeluk naar lesbische boeken, en was een boek lesbisch, dan stond het vaak niet op de achterkant. In de weinige boeken die ik kon vinden liep het vaak slecht af met de hoofdpersoon. Ze kreeg een dodelijk ongeluk, ze was diep ongelukkig, ze werd vermoord of ze pleegde zelfmoord. Dat vond ik zo'n afschuwelijke boodschap, het was alsof die boeken uitdroegen dat ik er niet mocht zijn. Er was in die boeken nauwelijks sprake van trots op het lesbisch-zijn. Dat wilde ik veranderen. Ik wilde positieve boeken uitbrengen. Daarom heb ik ook een positieve bedrijfsnaam gekozen: LaVita, dat staat voor leven en voor kracht en overwinning. 

Ik wil boeken uitgeven die blij maken, die inspireren, boeken die je raken. Niet meer dat negatieve waar ik, en met mij honderden andere vrouwen, een onprettig gevoel van krijg. In 2007 hebben we ervoor gekozen toch een minder positief boek uit te geven, Het Krokodillengat van Saskia Wieringa. Dat verhaal moest gewoon verteld en gelezen worden. Het is op feiten gebaseerd en werkelijk verbijsterend. Het is geen feelgood verhaal, maar dat komt niet doordat de hoofdpersoon lesbisch is, wat een verademing. Ook dat soort boeken kan ik uitgeven, die vrijheid heb ik nu omdat ik zelf de uitgever ben. Dat is echt geweldig. En naast dat boek staan dan titels als Halsoverkop, de laatste roman van Anja de Crom. Een vlot, spannend, grappig boek over Sara die in een lesbische woongroep woont. Een echte vakantieaanrader."

www.lavitapublishing.nl