Boeken over echte mensen - Anja de Crom over Onafwendbaar

Half november verscheen Onafwendbaar, het achtste boek van Anja de Crom. Deze keer geen perikelen vanuit Villa Volta maar haar eerste echte lesbische detective, met Lilian de Bruin in de hoofdrol. Het boek draagt onmiskenbaar Anja's handelsmerk met zich mee: vlot en met vaart geschreven, spannend, een flinke dosis humor en romantiek. Reden voor een interview. In de keuken van boekwinkel Savannah Bay in Utrecht vertelt Anja haar verhaal.

Tekst: Thea Smits | Foto's: Hilda Abbing

Waarom Lilian?
Ik heb eerder al een verhaal over Lilian geschreven, voor De Tangosalon en andere verhalen over vrouwenliefde. Ik speelde toen al met het idee voor een heel boek over Lilian. Ik vind Lilian een leuke vrouw. Ze is tien jaar ouder dan Sara, de hoofdrolspeelster in Villa Volta en Halsoverkop. Ze heeft dus ook meer bagage, en ze is kordaat, een vrouw met lef. Tegelijkertijd kan ze verschrikkelijk van haar stuk raken als er iets gebeurt waar zij geen grip op heeft, en dat gebeurt in dit boek. Haar gedachten gaan met haar op de loop en ze gaat fouten maken. Al die facetten bij elkaar maken haar heel menselijk.  
Villa Volta en Halsoverkop krijgen ook nog een vervolg, het derde en tevens laatste boek, waarmee de triologie wordt afgerond. Maar als Onafwendbaar heel goed gaat lopen, komt daar eerst een vervolg op. Ik heb al zo’n tien plots voor Lilian in mijn hoofd. Hoe ik daaraan kom? Gewoon, verzinnen.

Echte mensen
Je kunt Onafwendbaar lezen als leuke, lichte, luchtige kost, net als mijn andere boeken, maar er zit wel degelijk emotionele diepgang in. Ik vind dat belangrijk, maar ik vind ook dat mijn boeken toegankelijk moeten zijn voor iedereen. De hoofdrollen zijn weggelegd voor echte mensen, geloofwaardig, herkenbaar. Mijn personages zijn mensen die echt zouden kunnen bestaan. Ze zijn bijna van de straat geplukt, zal ik maar zeggen. Het is een kwestie van waarnemen, onthouden. Ik hou hele spreadsheets bij van uiterlijke kenmerken en karaktereigenschappen. Maar soms komt er gewoon eentje opduiken, zoals Frodo in Onafwendbaar. Die huppelde gewoon het boek in. Hij is een echte puber: grillig, overmoedig, een ongeleid projectiel. Met hem kan ik alle kanten uit. In mijn volgende boeken over Lilian kom je hem vast nog wel tegen.

Titel
De titel Onafwendbaar dekt de lading wel, vind ik. Het woord triggert, het heeft iets van noodlot in zich. In het boek komt een hoop onafwendbaars voor. Waarschijnlijk gaan volgende delen ook met On… beginnen.

Doortastend, niet impulsief
Hoewel mijn boeken zeker niet autobiografisch zijn, dragen ze wel wat van mijn persoonskenmerken met zich mee. Ik ben net als Lilian een extreme waarnemer. Zoals veel schrijvers registreer ik heel veel. Dat komt in Lilian terug. Daarnaast ben ik net als Lilian ad rem, doortastend maar niet direct impulsief. (Lachend) En ik heb heel lang een kat gehad die Morticia heette. Lilian is eigen baas, dat ben ik ook, al meer dan tien jaar. Ik denk zelfs dat ik niet meer voor een baas kan werken.

Eerste e-book
In het begin heb ik, zoals bij al mijn boeken, enorm zitten lanterfanten, tot de deadline in zicht kwam en ik nog maar drie maanden had om het boek af te maken. Ik heb een obsessief strak schema moeten aanhouden om de deadline te halen:  iedere dag minimaal 1000 woorden schrijven, vóór ik ook maar iets anders deed. Maar het is gelukt! Onafwendbaar ligt op tijd in de schappen en het is zelfs ook als eerste e-book verkrijgbaar bij LaVita Publishing. Het eerste lesbische e-book is dus van mij… daar stond ik in eerste instantie niet eens bij stil, maar ik moet toegeven dat ik het erg leuk vind dat een boek van mij het eerste lesbische e-book is.

Jij bent de chef
Het leukste aan schrijven vind ik dat je eigen baas bent. Jij bent de regisseur, jij maakt het verhaal, jij bent de chef. Ik vind het een uitdaging om zo goed en zo compact mogelijk te schrijven. Geen ellenlange opsomming van details, geen mooischrijverij om de mooischrijverij, maar zorgen dat de vaart erin blijft en dat mensen het boek niet willen wegleggen. Het mooiste om te schrijven vind ik dialogen, vooral gesprekken tussen meerdere mensen. Die interactie vind ik geweldig. Ook beschrijvingen van plekken aan de hand wat iemand waarneemt, vind ik heerlijk om te doen. In Onafwendbaar zit ook zo’n passage als Lilian door Amsterdam struint en beschrijft hoe zij haar omgeving waarneemt.

Omgaan met kritiek
Kritiek op mijn boeken vind ik prima, maar het moet wel gefundeerd zijn. Mijn boeken zijn over het algemeen luchtig en je moet dat op waarde schatten. Een recensent moet ze ook wíllen lezen, als-ie bij voorbaat al denkt dat het niks is, hoeft hij er van mij niet aan te beginnen. Een recensent vergeleek mij met Renate Dorrestein "maar dan zonder het venijn en de azijn". Daar ben ik stiekem wel heel trots op: Renate Dorrestein is immers niet de eerste de beste. Daarmee vergeleken worden is wel heel tof!