recensies De ontdekking van de liefde - Judith Katzir

Lesbischlezen.nl, december 2008

We ontmoeten Rivi op de begraafplaats waar zojuist haar eerste en grote liefde, Michaela, is begraven.
Michaela was de gepassioneerde literatuurdocent op de school van Rivi, die haar prikkelt te gaan lezen, te gaan schrijven. Tussen de twee vrouwen (nou ja, Rivi is nog een kind) is van het begin af aan een spanning voelbaar, zowel intellectueel als seksueel, en zij krijgen een geheime verhouding waar een groot taboe op rust. Ondanks dat beiden hun eigen weg gaan, trouwen en kinderen krijgen, laten ze elkaar nooit los.

Het boek is gedeeltelijk in dagboekvorm geschreven, een dagboek gericht aan Anne Frank voor wie Rivi grote bewondering heeft. Daar waar het leven voor Anne Frank stopt, gaat dat van Rivi verder. Ze groeit op in getekend land, met mensen die de littekens van de Holocaust met zich meedragen. Ze groeit op in een gezin waarvan de vader en moeder scheidden. Ze beschrijft de pijn en frustratie van een vader die niet meer naar haar omkijkt, een moeder die een geheim met zich meedraagt. Maar vooral maakt ze Anne deel van haar gevoel voor Michaela, de ontluikende en overweldigende liefde. Een liefde die de rode draad vormt in het leven van Rivi, een liefde die nooit dood gaat maar mee het graf in gaat.
Een prachtig boek met beeldende omschrijvingen van het beleven van deze grote liefde, met veel achtergrondinformatie over het Israel in de jaren '70, met de invloed van de literatuur op het leven van Rivi. Zoals vaak met een boek moest ik even wennen aan de opbouw en schrijfstijl maar toen ik daar eenmaal aan gewend was heb ik het in een adem uitgelezen. (lezeres Aafke Vlaanderen Oldenzeel)

Zij aan Zij, oktober 2008

Rivi Sjenhar (13) groeit op in het Haifa (Israël) van de jaren '70. Haar ouders zijn gescheiden en erg afstandelijk, ze is doof aan één oor en draagt een grote ziekenfondsbril. Ze is in de ban van Anne Frank en van haar 27-jarige lerares literatuur, Michaela Berg. In haar dagboek schrijft ze hoe mooi Michaela's ogen zijn en hoe inspirerend ze over poëzie vertelt. Rivi’s fascinatie ontwikkelt zich al snel tot iets veel ingrijpenders dan een crush van een leerlinge op een lerares: het is wederzijds. Michaela is gefascineerd door de artistieke ziel van haar leerlinge, de vlinder die uit dit onzekere tienermeisje kruipt. De Grote Liefde overvalt hen allebei, ze worden onweerstaanbaar tot elkaar aangetrokken, lichamelijk, emotioneel, intellectueel, alles tegelijk. Het is een verboden liefde in meerdere opzichten: Rivi is minderjarig en Michaela's leerlinge, Michaela is getrouwd én het is een liefde tussen twee vrouwen. Maar de liefde is ook puur, groot en onstuitbaar.
Voor Rivi is deze ontdekking van de liefde ook een ontdekking van de literatuur en het schrijverschap. Ze schrijft gedichten en droomt ervan om schrijfster te worden. Michaela reikt haar inspirerende boeken aan, en praat met haar over hoe je schrijver wordt. Rivi wordt in deze coming-of-age roman razendsnel volwassen, en daarbij hoort ook dat ze zich weer wil losmaken van Michaela, haar eigen leven wil beginnen, en met jongens wil vrijen.

Judith Katzir heeft een krachtig, teder verhaal geschreven, over de liefde die zich niet laat weerhouden door conventies, de groeipijnen van een jong artistiek meisje en de twijfels van een jonge vrouw – want ook het leven van Michaela staat volledig op zijn kop.
Katzir schreef al eerder een boek met Rivi Sjenhar als hoofdpersoon: De zon in de buik van Matisse, waarin de jonge schrijfster Rivi een verhouding heeft met een oudere man. (Anneke van Wolfswinkel)

Lees de beschrijving